HIV/AIDS Danışmanlığı
AIDS Counseling
Tanım
HIV/AIDS tanısı alan veya risk altındaki bireylere, enfeksiyondan korunma, test süreçleri, tedavi uyucu davranışlar ve psikososyal zorluklarla başa çıkma stratejileri sunan profesyonel rehberlik sürecidir.
Örnek Vaka / Uygulama
Yeni HIV tanısı almış 29 yaşında bir danışan, ölüm korkusu ve işini kaybetme endişesiyle yoğun panik ataklar yaşamaktadır. Yürütülen HIV/AIDS danışmanlığı sürecinde, danışana antikor test süreçleri ve modern antiretroviral tedavilerin hastalığı yönetilebilir kronik bir duruma dönüştürdüğü bilgisi verilmiş; ayrıca damgalanma korkusuyla baş etme ve tedaviye uyum (adherence) stratejileri üzerine çalışılarak işlevsel başa çıkma mekanizmaları geliştirilmiştir.
Derin Analiz
HIV/AIDS danışmanlığı, klinik psikoloji ve halk sağlığı disiplinlerinin kesişim kümesinde yer alan, hastanın ölümcül bir kronik hastalıkla psiko-duygusal uyumunu sağlamayı amaçlayan yapılandırılmış bir müdahaledir. Süreç, önleyici tedbirlerin aktarılmasının yanı sıra, hastaların maruz kaldığı toplumsal damgalanma (stigma), içselleştirilmiş suçluluk, belirsizlik kaygısı ve yaşam boyu sürecek antiretroviral tedaviye (ART) uyum sağlama süreçlerini yönetmeyi hedefler. Nörobiyolojik açıdan, kronik stres ve ölüm kaygısının amigdala hiperaktivitesi ve hipotalamus-hipofiz-adrenal (HPA) aksı üzerinden yarattığı yıkıcı etkileri azaltmada bilişsel davranışçı stratejiler ve destekleyici psikoterapi teknikleri kritik rol oynamaktadır.
Etimoloji
İngilizce 'Acquired Immunodeficiency Syndrome' (AIDS) kısaltması ile Latince 'consilium' (istişare, öğüt, tavsiye) kökünden türetilen 'counseling' kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Genel psikolojik danışmanlık ile sıklıkla karıştırılır; temel farkı, HIV/AIDS danışmanlığının spesifik olarak immün yetmezlik virüsünün bulaş yolları, tıbbi test protokolleri, tıbbi tedaviye bağlılık ve hastalıkla gelen özgül sosyal/psikolojik travmaları hedef almasıdır.