Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Kriter Puanı

Criterion Score

Tanım

Ölçüt referanslı testlerde diğer puanların değerlendirildiği standart görevi gören değişken değeri veya regresyon analizinde tahmin edilen hedef değişken değeri.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik psikoloji yüksek lisansına kabul sürecinde adayların mülakat performans puanlarının (yordayıcı), uzmanlık eğitimindeki ilk yıl klinik başarı ortalamalarıyla (kriter puanı) ne derece örtüştüğünü inceleyen bir regresyon modelinde, öğrencinin yıl sonu başarı notu kriter puanı olarak ele alınır.

Derin Analiz

Psikometri ve istatistiksel modellemede kriter puanı, iki temel bağlamda işlev görür. Ölçüt bağımlı değerlendirmelerde (criterion-referenced testing), bireyin belirli bir yetkinlik düzeyine veya hedefe ulaşıp ulaşmadığını saptamak için kullanılan mutlak performans standardını temsil eder. Regresyon analizlerinde ve prediktif geçerlik çalışmalarında ise 'yordanan' (criterion/dependent variable) değişken üzerinde elde edilen veya tahmin edilen sayısal değerdir. Ölçme araçlarının geçerlik kanıtlarını toplarken, yordayıcı test puanlarının bu kriter puanını ne ölçüde doğru tahmin ettiği korelasyonel analizlerle test edilir.

Etimoloji

Latince 'criterium' [ölçüt, karar verme standardı] (Yunanca 'kriterion' kelimesinden) ve Orta İngilizce 'score' [çetele tutma, hesap işareti] kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Yandayıcı puanı (predictor score) ile sıklıkla karıştırılır; yordayıcı puanı gelecekteki performansı tahmin etmek için kullanılan bağımsız değişkeni ifade ederken, kriter puanı tahmin edilmeye çalışılan veya başarının kıyaslandığı hedef bağımlı değişkendir.