Örtü Bellek
Cover Memory
Tanım
Travmatik veya kabul edilemez bir çocukluk anısının bilinçten uzak tutulması amacıyla zihnin ürettiği, genellikle daha masum ve yüzeysel nitelikteki ikame bellek.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik görüşmede danışan, çocukluğuna dair hatırladığı en net ve huzurlu anının 6 yaşındayken bahçede kelebek kovalamak olduğunu söyler. Derinlemesine psikanalitik çalışma ilerledikçe, o gün aslında evde şiddetli bir ebeveyn kavgası yaşandığı, çocuğun korkudan dolaba saklandığı ve 'kelebek' imgesinin bu dehşet verici travmatik sahneyi örtmek için zihin tarafından anlık olarak üretilmiş bir örtü bellek olduğu ortaya çıkar.
Derin Analiz
Psikanalitik kuramda örtü bellek (screen memory), bireyin erken dönem yaşantılarına ait rahatsız edici, suçluluk uyutucu ya da kaygı yaratıcı gerçek anıların sansürlenmesi sürecinde ortaya çıkar. Zihin, doğrudan erişilmesi tehlikeli olan odayı kilitlemekle kalmaz; kapının önüne dikkat çekmeyen, sıradan ama anlamsal olarak orijinal anıyla gizli bir bağ taşıyan sahte bir nesne veya olay yerleştirir. Bu durum, belleğin pasif bir kayıt cihazı olmadığını, aksine aktif bir savunma mekanizması (baskılama ve yer değiştirme) olarak çalıştığını gösterir. Nörobiyolojik düzeyde, hipokampal kodlama süreçlerinin prefrontal korteksteki yürütücü işlevler ve amigdalanın duygusal değer biçme mekanizmaları tarafından nasıl manipüle edildiğinin tipik bir göstergesidir. Klinik görüşmelerde hastanın ısrarla anlattığı bu masum çocukluk sahneleri, kazındığında altından derin psikolojik çatışmaların çıktığı birer paravan görevi görür.
Etimoloji
İngilizce 'cover' (örtmek, gizlemek) ve 'memory' (bellek, anı) kelimelerinin birleşiminden oluşur. Psikanalitik literatürde Freudyen terminolojinin dinamik yapısını yansıtan bir kavramdır.
Karıştırmayın
Sahte Anı (False Memory) ile karıştırılabilir; sahte anı tamamen hiç yaşanmamış olayların zihin tarafından üretilmesini kapsarken, örtü bellek gerçek ve genelde travmatik bir anının üzerini örten başka bir gerçek (ama sığ) anıdır.