Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Canlandırma

Enactment

Tanım

Önemli bir yaşam olayının veya çatışmanın, kelimelerle ifade edilmek yerine doğrudan davranışa dökülerek yaşanması.

Örnek Vaka / Uygulama

Kronik terk edilme korkusu olan bir danışanın, seans saatlerini sürekli unutup terapisti cezalandırmaya çalışması ve terapistin de bu tutum karşısında öfkelenip katı sınırlar koyarak danışanın 'reddedilme' kehanetini fiilen doğrulaması bir enactment örneğidir.

Derin Analiz

Psikanalitik psikoterapi ve ilişkisel ekollerde 'enactment', hastanın geçmişteki ilişkisel travmalarını veya kalıplarını aktarım yoluyla terapistle şimdiki zamanda yeniden sahnelemesi durumudur. Bu süreçte yalnızca hasta değil, terapist de aktif tarafsızlıktan uzaklaşarak, hastanın sembolik etkileşimlerine bilinçdışı bir şekilde kendi kişisel meseleleriyle katılım gösterebilir (karşıtaktarım temelli bir olgu). Terapistin bu döngüyü fark etmesi ve akortlanma (attunement) becerisini devreye sokması, hastanın dış dünyadaki ilişkisel örüntülerini fark edip işlemesi (working through) için kritik bir klinik fırsattır.

Etimoloji

Fransızca 'en-' [içine/durumuna getirme] ve Eski İngilizce 'act' [eylem/fiil, Latince *actus*] köklerinden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Acting out (dürtü denetimsizliği veya dışsal tehlikeli davranışlara yönelme) ile karıştırılabilir; enactment özellikle terapötik ilişki bağlamında geçmişin diadik bir şekilde yeniden sahnelenmesini kapsar.