Unipolar Bozukluk
Unipolar Disorder
Tanım
Manik, hipomanik veya karışık episkotlar içermeyen, yalnızca kalıcı ya da yaygın depresif dönemlerle karakterize duygudurum bozukluğudur.
Örnek Vaka / Uygulama
42 yaşında bir danışan, son altı aydır neredeyse her gün sürekli bir çökkünlük, enerji kaybı, anhedoni (hiçbir şeyden zevk alamama), uyku bozuklukları ve değersizlik hissi ile başvurmuştur. Klinisyenin geçmiş öykü taramasında hiçbir zaman coşku, artmış enerji, riskli davranışlar veya mani/hipomani atağı yaşamadığı tespit edilmiştir. Bu klinik tablo unipolar bozukluk tanısını doğrular.
Derin Analiz
Unipolar bozukluk, klinik psikiyatri ve nörobiyolojide duygudurumun tek kutuplu seyrini tanımlar; bu yönüyle iki kutuplu (bipolar) bozukluktan keskin bir şekilde ayrılır. Etiyolojisinde monoaminerjik nörotransmitter sistemlerindeki (serotonin, norepinefrin, dopamin) işlev bozuklukları, hipotalamik-hipofiz-adrenal (HPA) aksının kronik hiperaktivitesi ve genetik yatkınlık merkezi bir rol oynar. DSM-5 sınıflandırmasında Majör Depresif Bozukluk ile büyük ölçüde örtüşür ve sıklıkla onunla eş anlamlı kullanılır. Nörogörüntüleme çalışmaları, unipolar bozuklukta prefrontal korteks ile amigdala arasındaki regülasyon bozukluklarına ve hipokampal hacim kayıplarına işaret eder.
Etimoloji
Latince 'unus' (tek) + 'polus' (kutup) sözcüklerinin birleşiminden oluşan terim, duygudurum dalgalanmalarının tek bir yönde (depresif uçta) kaldığını ifade etmek üzere türetilmiştir.
Karıştırmayın
Bipolar bozukluk ile karıştırılır; temel ayırt edici fark unipolar bozuklukta asla manik veya hipomanik atakların görülmemesidir. Distimi (persiste depresif bozukluk) ile de karışabilir; ancak unipolar bozukluk (majör depresyon) daha akut, şiddetli ve epizodik bir seyir izler.
Keşfetmeye Devam Edin
Anhedoni
Anhedoni
Anhedonia
Normal koşullarda bireye zevk vermesi beklenen deneyimlerden ve etkinliklerden keyif alamama, haz duyma kapasitesinin yitimi.
İncele