Uyum Katsayısı
Agreement Coefficient
Tanım
Birden fazla gözlemcinin veya derecelendiricinin, bir dizi koşul veya nesneyi sıralama yaparken gösterdiği uzlaşı derecesini 0 ile 1 arasında sayısal olarak ifade eden istatistiksel indeks.
Örnek Vaka / Uygulama
Beş farklı klinik psikoloğun, kliniğe başvuran on farklı danışanın sosyal işlevsellik düzeylerini en kötüden (1) en iyiye (10) doğru sıraladıkları bir senaryo düşünelim. Bu beş uzmanın sıralamaları arasındaki ortaklaşa mutabakatın istatistiksel olarak anlamlı olup olmadığını ve derecelendirmede genel bir standart bulunup bulunmadığını test etmek için Uyum Katsayısı (Kendall's W) hesaplanır.
Derin Analiz
Uyum katsayısı, özellikle parametrik olmayan istatistiksel analizlerde, çoklu değerlendiriciler arasındaki raterlar arası güvenilirliği ölçmek için kritik bir rol oynar. Maurice Kendall tarafından geliştirilen Kendall's W, verilerin aralıklı (interval) ölçekte olmadığı, sıralı (ordinal) ölçekte toplandığı durumlarda varyans analzine non-parametrik bir alternatif sunar. Temel mekanizması, gözlemcilerin verdikleri sıralamaların ortalamadan sapmalarının karesini alarak toplam varyans üzerinden bir oran hesaplamasına dayanır. Sıfır değeri tam bir fikir ayrılığını veya rastlantısallığı simgelerken, bir değeri tüm değerlendiriciler arasında kusursuz bir oydaşma olduğunu gösterir. Psikometri, klinik değerlendirmeler ve jüri puanlamalarında öznelliği minimize etmek amacıyla sıklıkla başvurulan bir uyum ölçütüdür.
Etimoloji
Latince 'co-' (birlikte, ortak) + 'efficere' (meydana getirmek, üretmek) sözcüklerinden türetilen 'coefficient' (katsayı) ile Latince 'concordare' (aynı kalpte olmak, anlaşmak) kökünden gelen 'concordance' (uyum, mutabakat) kelimelerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Cohen'in Kappa katsayısı ile sıkça karıştırılır; ancak Kappa iki kategorik veya sınıflayıcı değerlendirici arasındaki uyumu şans faktörünü düzelterek ölçerken, Uyum Katsayısı ikiden fazla değerlendiricinin sıralama (ordinal) verilerindeki uzlaşmasını inceler.