Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

İntrakraniyal Stimülasyon

Brain Self-stimulation

Tanım

Canlının, beynin belirli ödül devrelerine doğrudan elektrik akımı gönderecek bir mekanizmayı kendi iradesiyle tetiklemesi durumudur.

Örnek Vaka / Uygulama

Preklinik bir laboratuvar çalışmasında, kafatasına yerleştirilen elektrot aracılığıyla VTA bölgesi tetiklenen bir kemirgenin, yiyecek ödülünü tamamen reddederek tükenene kadar uyarım pedalına basmaya devam etmesi.

Derin Analiz

Nörobiyoloji ve davranış bilimleri literatüründe intrakraniyal kendi kendine stimülasyon (ICSS), Olds ve Milner'ın klasik fare deneyleriyle mezolimbik dopaminerjik yolun keşfine zemin hazırlayan temel bir paradigmadır. Hayvanlar, elektrotlar nükleus akkumbens veya ventral tegmental alan (VTA) gibi dopaminerjik merkezlere yerleştirildiğinde, bu uyarımı almak için açlık veya susuzluk gibi temel fizyolojik dürtüleri bile ardında bırakarak kaldıraçlara sürekli basarlar. Bu süreç, ödül mekanizmalarının ve pekiştirme süreçlerinin biyolojik temellerini açıklamada kritik bir model sunar.

Etimoloji

Latince 'intra-' (içinde) + 'cranium' (kafatası) sözcükleri ile Latince 'stimulare' (trtüklemek, harekete geçirmek) kökünden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Doğal ödüllendirme mekanizmaları (yiyecek, su, sosyal etkileşim) ve bağımlılık yapıcı kimyasalların yol açtığı kimyasal stimülasyon; ayırt edici fark, bu yöntemin doğrudan elektriksel olarak nöronal ağları ve dopamin salınımını tetiklemesidir.