Küçük Albert
Little Albert
Tanım
John B. Watson ve Rosalie Rayner'ın, insanlarda klasik koşullama yoluyla fobilerin ve duygusal tepkilerin nasıl edinilebileceğini göstermek amacıyla beyaz bir fareye karşı korku koşulladığı dokuz aylık erkek bebek denek.
Örnek Vaka / Uygulama
Dokuz aylık bir bebeğin tüylü nesnelere karşı hiçbir korkusu yokken, bu nesnenin gösterildiği anda hemen ardından duyduğu şiddetli gürültü nedeniyle irkilmesi ve ağlaması. Bu eşleşmenin birkaç kez tekrarlanmasının ardından bebeğin sadece tüylü nesneyi gördüğünde bile dehşet içinde kaçması, deneysel korku edinimi sürecini somutlaştırır.
Derin Analiz
Küçük Albert deneyi, davranışçılık ekolünün kurucusu John B. Watson tarafından 1920 yılında gerçekleştirilmiştir. Süreç, bebeğin başlangıçta korku duymadığı beyaz bir sıçana (nötr uyarıcı) dokunmasına izin verildiği an, arkasından demir çubuğa çekiçle vurularak çıkarılan yüksek ve rahatsız edici bir sesin (koşulsuz uyarıcı) eşleştirilmesine dayanır. Birkaç eşleştirme sonrasında bebek, sadece sıçanı gördüğünde (koşullu uyarıcı) ağlama ve uzaklaşma tepkisi (koşullu tepki) göstermiştir. Bu durum, korkunun doğuştan gelen psikanalitik dürtülerle değil, çevresel uyarıcıların eşleşmesiyle sonradan öğrenildiğini savunan davranışçı teori için ampirik bir temel oluşturmuştur. Modern klinik psikoloji ve etik kurullar açısından bakıldığında, deneyde deneğin korkusunun söndürülmemiş olması ve yöntemsel eksiklikler büyük bir etik ihlal olarak değerlendirilir.
Etimoloji
Özel bir isimden türetilmiş olup, deneysel psikoloji literatüründe John B. Watson ve Rosalie Rayner tarafından klasik koşullama deneylerinde kullanılan bebek denek (gerçek adı Douglas Merritte) için kullanılan tarihi bir addır.
Karıştırmayın
Little Hans (Küçük Hans) vakasıyla sıkça karıştırılır; ancak Little Hans, Freud'un psikanalitik teorisine dayanan ve Oidipus kompleksini açıklayan bir vaka analizi iken, Küçük Albert Watson'ın davranışçı teorisini ve klasik koşullamayı kanıtlayan deneysel bir çalışmadır.
Keşfetmeye Devam Edin
Klasik Koşullama
Classical Conditioning
Başlangıçta nötr olan bir uyarıcının, refleksif bir tepki uyandıran doğal bir uyarıcıyla defalarca eşleşmesi sonucunda, tek başına o refleksif tepkiyi tetikler hale gelmesini sağlayan temel bir öğrenme mekanizmasıdır.
İncele
Davranışçılık
Behaviorism
Psikolojinin konusunun öznel zihinsel süreçler değil, yalnızca nesnel olarak gözlemlenebilir ve ölçülebilir davranışlar olması gerektiğini savunan bilimsel ekol.
İncele