Mesaj Faktörleri
Message Factors
Tanım
İkna edici bir iletinin etkinliğini doğrudan etkileyen, iletinin yapısal ve içeriksel karakteristik özellikleridir.
Örnek Vaka / Uygulama
Bir halk sağlığı kampanyasında sigarayı bırakma üzerine hazırlanan kamu spotunda, sadece sigaranın zararlarının sıralanması (tek yanlı mesaj) yerine, hem bırakmanın zorluklarının kabul edilip hem de faydalarının vurgulanması (çift yanlı mesaj) bir mesaj faktörü manipülasyonudur.
Derin Analiz
Sosyal psikolojide ve tutum değişimi araştırmalarında (özellikle Yale İletişim Modeli bağlamında), mesaj faktörleri; kaynağın kim olduğundan bağımsız olarak, iletinin sunuluş biçimini inceler. Tek yanlı veya çift yanlı argümanlar barındırması, retorik sorular içermesi, duygusal ya da rasyonel temellendirme yapılması ve argümanların sırası (ilk etki veya son etki yasası) bu kategorinin alt bileşenleridir. Bilişsel işleme süreçlerinde, alıcının iletilen bilgiyi ne kadar derinlemesine analiz edeceğini (örneğin Eloktosyon Olasılık Modeli'ne göre merkezi veya çevresel yoldan işleme) belirleyen kritik uyarıcı özellikleridir.
Etimoloji
İngilizce 'message' (Haber, mesaj; Latince 'missus' / göndermek fiilinden) ve 'factor' (Etken, faktör; Latince 'facere' / yapmak fiilinden) sözcüklerinin birleşiminden oluşur.
Karıştırmayın
Kaynak faktörleri (source factors - ileticinin güvenilirliği veya çekiciliği ile ilgilidir) ve alıcı faktörleri (audience factors - hedef kitlenin demografik veya kişilik özellikleri).