Rahatsızlık Kaygısı
Discomfort Anxiety
Tanım
İyilik haline yönelik algılanan tehditlere dair irrasyonel inançlardan kaynaklanan gerginlik ve buna eşlik eden düşük hayal kırıklığı toleransı durumudur.
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik ortamda, panik benzeri bedensel duyumlar yaşadığında ('Kalbim çok hızlı çarpıyor, bu berbat bir his ve buna asla katlanamam') hemen ortamı terk eden veya güvenlik davranışlarına başvuran bir danışanın sergilediği epizot, rahatsızlık kaygısının tipik bir tezahürüdür.
Derin Analiz
Albert Ellis tarafından 1979 yılında Rasyonel Duygucu Davranışçı Terapi (REBT) çerçevesinde kavramsallaştırılan rahatsızlık kaygısı, klasik 'ego kaygısından' (kişinin öz-değerine veya yetkinliğine yönelik tehdit algısı) ayrışır. Temelinde 'Rahatsızlığa katlanamam' (I can't stand discomfort) inancı yatar. Birey, fiziksel veya psikolojik bir sıkıntının (stres, acı, belirsizlik, zorlanma) mutlak surette kaçınılmaz bir felaket olduğunu varsayar. Bilişsel modelde bu durum, acı veren uyarıcılardan kaçınma davranışlarını pekiştirerek kaçıngan döngüleri besler ve düşük frustrasyon toleransını kalıcılaştırır.
Etimoloji
İngilizce 'discomfort' (rahatsızlık, konforsuzluk; Latinen *dis-* [olumsuzluk] + *confortare* [güçlendirmek]) ve 'anxiety' (kaygı, endişe; Latince *anxietas* [daralma hissi, boğulma hissi]) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.
Karıştırmayın
Ego kaygısı (ego anxiety); rahatsızlık kaygısı fiziksel/duygusal konfora odaklanırken, ego kaygısı kişinin değerinin, yetkinliğinin veya onaylanmasının tehlikede olduğu inancıyla ilgilidir.