Anaklitik Kişilik
Anaclitic Personality
Tanım
Kişilerarası ilişkilerde aşırı güçsüzlük hissi ve terk edilme korkusuyla karakterize, gelişimsel sapmalar neticesinde psikopatolojik bağımlılığa yol açabilen bir kişilik yönelimi.
Örnek Vaka / Uygulama
32 yaşında bir danışan, en ufak bir yalnız kalma ihtimalinde dahi yoğun panik ve mide bulantısı yaşamakta, romantik ilişkilerinde partnerinin bitmek bilmeyen onayını ve fiziksel yakınlığını talep etmekte, partnerinin iş seyahatleri sırasında ise tamamen işlevsizleşmektedir.
Derin Analiz
Psikanalitik gelişim çizgileri teorisinde anaklitik kişilik, bireyin erken dönem bakım verenle olan ilişkisinden türeyen temel bağımlılık dinamiklerini temsil eder. Bu yapıda özsaygı büyük ölçüde dışsal nesnelerden gelen destek, onay ve sevgiye bağımlıdır. Bilişsel ve duygusal düzeyde, özerklik gelişiminin sekteye uğraması, kişinin yalnız kalma kapasitesini düşürür ve sürekli bir onay arayışı doğurur. Klinik olarak, bu yönelim kronik depresif durumlar, ayrılma anksiyetesi ve nesne kaybına karşı aşırı hassasiyetle kendini gösterir; introjektif kişiliğin aksine, suçluluktan ziyade çaresizlik ve boşluk hissi ön plandadır.
Etimoloji
Antik Yunanca 'anaklinesthai' (dayanmak, yaslanmak) fiilinden türetilmiş olup, Freudyen psikanalitik literatürde nesne libidanesinin ilkel biçimlerini tanımlamak için kullanılır.
Karıştırmayın
Introjektif kişilik (suçluluk, başarı odaklılık ve içselleştirilmiş yüksek standartlar ile ayrışır); Bağımlı Kişilik Bozukluğu (klinik tanı kategorisidir, anaklitik ise daha geniş bir psikanalitik gelişim çizgisidir).