Ketiapin
Quetiapine
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
Klinik pratikte 34 yaşında bipolar bozukluk tanısı bulunan ve akut manik atak ile psikiyatri kliniğine yatırılan bir hastaya, ajitasyonunu kontrol altına almak ve uyku mimarisini düzenlemek amacıyla düşük dozda başlanan ve titre edilerek terapötik aralığa ulaşılan ketiapin tedavisi reçete edilir.
Derin Analiz
Ketiapin, farmakodinamik profil olarak multi-reseptör antagonisti şeklinde etki gösterir. Temel mekanizması, mezolimbik yoldaki $D_2$ dopamin reseptörlerini kısmen bloke ederek psikotik semptomları (halüsinasyon, sanrı) azaltması üzerine kuruludur. Bununla birlikte, geleneksel antipsikotiklerden farklı olarak $5-HT_2$ serotonin reseptörlerine yüksek afiniteyle bağlanır; bu özellik ekstrapiramidal yan etki riskini belirgin düzeyde düşürür. Ayrıca histamin ($H_1$) ve alfa-1 adrenerjik reseptörler üzerindeki antagonistik aktivitesi, klinik pratikte sıklıkla gözlenen sedasyon halinin ve ortostatik hipotansiyonun temel nedenidir. Genişletilmiş salınımlı (XR) formülasyonları, unipolar depresyonda antidepresanlara ek tedavi (adjunct) olarak onay almıştır.
Etimoloji
Kimyasal isimlendirme kurallarına göre türetilmiş olup, dibenzotiyazepin türevi antipsikotik sınıfını tanımlayan uluslararası ortak isim (INN) kökenine dayanır.
Karıştırmayın
Haloperidol gibi tipik antipsikotikler ile karıştırılır; temel fark, ketiapin gibi atipik ajanların serotonin reseptör blokajı sayesinde motor yan etkilerinin (parkinsonizm vb.) klinik olarak çok daha az görülmesidir.
Keşfetmeye Devam Edin
Dopamin Reseptör Antagonisti
Dopamin Reseptör Antagonisti
Dopamine-receptor Antagonist
Dopamin reseptörlerine yarışmalı olarak bağlanıp onları bloke ederek nörotransmitter dopaminin etkilerini azaltan veya ortadan kaldıran farmakolojik ajan.
İncele