Olasılık Tablosu
Contingency Table / Probability Table
Tanım
Örnek Vaka / Uygulama
🔹 1. (contingency table): Bir klinik psikoloji araştırmasında, 200 hastanın depresyon tanı kategorisi (Hafif vs. Ağır) ile uygulanan terapi türü (Bilişsel Davranışçı Terapi vs. Psikodinamik Terapi) arasındaki ilişkiyi incelemek için 2x2'lik bir olasılık tablosu oluşturulur. Tablonun hücreleri, her bir terapi yöntemini alan ve ilgili depresyon kategorisinde yer alan birey sayılarını net bir şekilde sergiler. 🔹 2. (probability table): Bir araştırmacı, iki bağımsız grubun ortalamaları arasındaki farkı incelemek için bağımsız örneklem t-testi uygular. Elde ettiği t değerinin istatistiksel olarak anlamlı olup olmadığını (p < .05) test etmek için t dağılımı olasılık tablosuna bakar; ilgili serbestlik derecesi sütununda bu değerin karşılık geldiği kritik eşik değerini bularak kararını verir.
Derin Analiz
Etimoloji
Karıştırmayın
Keşfetmeye Devam Edin
Ki-kare Testi
Chi-square Test / Chi-square
🔹 1. (chi-square test): Kategorik veriler arasındaki bağımsızlığı veya teorik bir modelin gözlenen verilerle uyumunu değerlendirmek için ki-kare dağılımını kullanan istatistiksel bir hipotez testidir. 🔹 2. (chi-square): Gözlenen frekanslar ile beklenen frekanslar arasındaki farkların karesinin beklenen frekanslara bölünmesiyle elde edilen toplamları inceleyen non-parametrik bir istatistiksel testtir.
Kategorik Veri
Categorical Data
Ölçüm değerleri yerine, nesne veya bireylerin belirli niteliksel gruplara ya da sınıflara atanmasını sağlayan gözlem bilgisi.
Değişken
Variable / Variate
🔹 1. (variable): Bir deneyde manipüle edilebilen ya da ölçülebilen, farklı kategoriler, düzeyler veya değerler alabilen herhangi bir özellik veya durum. 🔹 2. (variate): Belirli bir değişkenin aldığı özel bir değer veya rastgele değişkenin kendisi.
Kritik Değer
Critical Value
İstatistiksel hipotez testlerinde, sıfır hipotezinin reddedilip reddedilmeyeceğine karar vermeyi sağlayan olasılıksal eşik sınır değer.
Serbestlik Derecesi
Degrees Of Freedom / Df
🔹 1. (degrees of freedom): İstatistiksel bir hesaplamada, değerleri kısıtlanmaksızın bağımsız olarak değişebilen ve parametre tahminine katkı sağlayan veri birimlerinin sayısı. 🔹 2. (df): İstatistiksel tahminlerde veya hipotez testlerinde, değerleri hesaplanırken bağımsız olarak değişebilen veri noktası veya parametre sayısı.
Anlamlılık Düzeyi
Significance Level
Hipotez testlerinde, sıfır hipotezinin (null hypothesis) gerçekte doğru olmasına rağmen reddedilmesi olasılığını belirleyen önceden tanımlanmış eşik değeridir.
Z Testi
Z Test
Popülasyon standart sapmasının bilindiği veya örneklem boyutunun 30'dan büyük olduğu durumlarda, iki grup ortalaması arasındaki farkın şans eseri olup olmadığını değerlendiren istatistiksel hipotez testi.