Sınırda Zeka
Borderline İntelligence
Tanım
Bireyin zeka düzeyinin ortalamanın altında ancak klinik anlamda zeka geriliği (mental retardasyon / entelektüel yetersizlik) tanısı alacak kadar düşük olmadığı, standart zeka testlerinde ortalama aralığın hemen altındaki dilimi ifade eden psikometrik terim.
Örnek Vaka / Uygulama
14 yaşındaki bir ortaokul öğrencisinin akademik başarı testlerinde ve sınıf içi performansında sürekli zorlanması üzerine okul psikoloğu tarafından uygulanan WISC-IV zeka testinde 78 tam puan alması, klinik olarak bu çocuğun bilişsel profilinin 'sınırda zeka' düzeyinde olduğunu ve özel eğitim desteği ile yapılandırılmış çalışma stratejilerinden fayda göreceğini gösterir.
Derin Analiz
Psikometri ve klinik psikolojide, Wechsler Zeka Ölçeği gibi standartlaştırılmış araçlarda IQ puanının yaklaşık 70 ile 85 arasında (ortalama 100, standart sapma 15 kabul edildiğinde -1 ile -1.5 standart sapma aralığı) konumlandığı durumu tanımlar. DSM-5 kriterlerine göre tek başına bir bozukluk veya hastalık kategorisi değildir; akademik ve mesleki işlevsellikte hafif düzeyde zorluklarla karakterize edilen yaygın bir gelişimsel varyasyondur. Nörobiyolojik olarak genetik geçişli polijenik faktörler, erken çevresel uyarıcı eksikliği veya hafif nörogelişimsel varyasyonlarla ilişkilendirilir. Bireyler günlük yaşam bağımsızlıklarını büyük ölçüde korurken, soyut akıl yürütme, karmaşık problem çözme ve akademik öğrenme süreçlerinde ek desteğe ihtiyaç duyabilirler.
Etimoloji
İngilizce 'dull' (donuk, yavaş, mat) ve 'normal' (kurala uygun, standart) kelimelerinin birleşiminden oluşan, 20. yüzyılın erken dönem psikometri ve zeka testleri literatürüne dayanan bir sınıflandırma tanımı.
Karıştırmayın
Hafif Düzeyde Zeka Yetersizliği (Mild Intellectual Disability - IQ 50-69 arası klinik tanı eşiğini gerektirir) ve Özgül Öğrenme Güçlüğü (zekası normal veya normal üstü olup sadece belirli alanlarda bozukluk görülmesi). Sınırda zeka bir tanı değil, istatistiksel bir performans aralığıdır.