Ana içeriğe atla
Psikoloji Sözlüğüm LogoPsikoloji Sözlüğüm

Homisidomani

Homicidomania

Tanım

Bireyde başkalarını öldürme yönünde karşı konulmaz bir dürtü ve yoğun arzu ile karakterize edilen, genellikle fiili saldırı girişimleriyle kendini gösteren psikiyatrik bozukluk tablosu.

Örnek Vaka / Uygulama

Klinik görüşmeye getirilen 32 erkek hasta, son altı aydır çevresindeki insanlara karşı sebepsiz ve ani şiddet uygulama, onları fiziksel olarak yok etme yönünde zihinsel meşguliyetler ve defalarca planlı saldırı teşebbüslerinde bulunduğunu bildirmiştir. Hastanın bu dürtüleri bastırmakta zorlandığı ve eyleme dökme anlarında yoğun bir ajitasyon yaşadığı gözlemlenmiştir.

Derin Analiz

Homisidomani, klasik psikiyatri ve adli psikoloji literatüründe dürtü kontrol bozuklukları ile dürtüsel saldırganlık spektrumunda değerlendirilen bir durumdur. Genellikle müstakil bir tanı kategorisinden ziyade, şizofreni, bipolar bozuklukların mani evreleri, antisosyal veya psikopatik kişilik örüntüleri ya da organik beyin lezyonları zemininde gelişen psikotik veya dürtüsel bir belirti kümesini ifade eder. Nörobiyolojik olarak, prefrontal korteksin amigdala ve limbik sistem üzerindeki inhibitör kontrolünün zayıflaması, serotonerjik disfonksiyon ve yürütücü işlev bozuklukları ile ilişkilendirilmektedir. Klinik değerlendirmede, hastanın ego-sintonik (benliğe uyumlu) veya ego-distonik (benliğe yabancı) bir şekilde bu dürtüleri deneyimleyip deneyimlemediği, adli risk değerlendirmesi ve yasal ehliyet açısından kritik öneme sahiptir.

Etimoloji

Latince 'homicidium' (cinayet, insan öldürme; 'homo' [insan] + 'caedere' [öldürmek]) ve Yunanca 'mania' (aşırı düşkünlük, delilik, çılgınlık) kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir.

Karıştırmayın

Antisosyal Kişilik Bozukluğu (kronik kural ihlali ve çıkar amaçlı suç barındırır, homisidomanide ise doğrudan öldürme dürtüsü merkezdedir); Obsesif-Kompulsif Bozukluk (OKB) kapsamındaki zarar verme obsesyonları (hastada anksiyete yaratır ve egodistoniktir, homisidomanide ise dürtü tatmin edici veya kontrol edilemez bir coşku barındırabilir).