PsikolojiSözlüğüm

Engelli bireylerin kendi başlarına beslenebilmesini sağlayan her türlü uyarlanabilir teknolojik araç ve gereç.

Danışanların çocukluk dönemindeki kritik karar anlarını yeniden deneyimleyerek ebeveyn kaynaklı erken dönem yasaklamalarını değiştirmelerini hedefleyen transaksiyonel analitik bir tekniktir.

Dürtü, duygu veya davranışların asıl hedeften, daha az tehdit edici ve kabul edilebilir alternatif bir nesne veya kişiye aktarılmasını içeren bilinçdışı savunma mekanizması.

Birincil motivasyon engellendiğinde veya birbiriyle çelişen iki eşzamanlı dürtü ortaya çıktığında, bu çatışmanın yarattığı gerilimi azaltmak için sergilenen ikincil, bağlam dışı eylem.

Hayal kırıklığı veya öfke yaratan orijinal kaynaktan yönün değiştirilerek, bu duygunun kendiliğinden ya da başka bir hedefe veya nesneye yöneltilmesi süreci.

Yaşlı bireylerin, sağlık durumları ve gereksinimleri değişse bile, uzun süreli kurumsal bakım tesislerine ihtiyaç duymadan kendi evlerinde ve topluluklarında güvenli, bağımsız ve konforlu bir şekilde yaşamaya devam etme yeteneğidir.

Belirli bir fiziksel veya zihinsel eylemi gerçekleştirmek için mevcut olan yetkinlik ya da beceri.

J. P. Guilford'un zekânın yapısı (Structure of Intellect) modelini ampirik olarak test etmek ve ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir batarya psikometrik ölçektir.

Değerlendirilen bir özellik veya nitelik bağlamında katılımcının mutlak veya göreceli başarı ve performans derecesini gösteren indeks.

Eğitim ve yaşantı yoluyla belirli bir beceri ya da yeterlilik kazanabilme potansiyelidir; mevcut bir yetkinlikten farklı olarak gelecekteki kapasiteyi işaret eder.

Öğrencilerin akademik öğrenme kapasitelerine veya belirli bir alandaki beceri düzeylerine göre sınıflara ya da alt çalışma gruplarına ayrılması eğitim uygulaması.

Bireyin belirli amaçlarına ne kadar etkili bir şekilde ulaşabileceğini belirleyen ve performans kapasitesini yansıtan temel kişilik özelliğidir.

Madde tepki kuramında, bireyin bir görevdeki gizil kapasitesini veya doğru yanıt verme olasılığını temsil eden teorik değer.

Bireylerin belirli bir fiziksel veya zihinsel eylemi gerçekleştirme kapasitesini ya da yetkinliğini norm referanslı standartlarla ölçen psikometrik araç.

Bir bireyin potansiyel zihinsel yeteneği veya yatkınlığı ile belirli bir akademik alandaki fiili performans veya başarısı arasındaki belirgin fark.

Farklı özelliklere veya başlangıç yetenek düzeylerine sahip bireylerin, farklı müdahale veya öğretim yöntemlerine farklı düzeylerde tepki vermesi durumu.

Bireysel özelliklerin (bilişsel stiller, kişilik özellikleri veya yetenekler) bir müdahale veya öğretim yönteminin etkinliğini belirleme derecesidir.

Ana kütleyi, verilerin şans faktöründen etkilenme olasılığını en aza indirerek tatmin edici bir hassasiyetle temsil edecek büyüklüğe sahip örneklem.

Belirli bir duyu organının veya reseptörün en düşük eşikle tepki verecek şekilde evrimsel ve fizyolojik olarak özelleştiği spesifik enerji türü.

Aralıklı öğrenme etkisini açıklamak amacıyla geliştirilen ve ardışık öğrenme seanslarında ikinci sunumdaki dikkat ve bilişsel çabanın azalmasını savunan kuram.

Zihinsel süreçlerin, kasların fiziksel egzersizlerle güçlendirilmesine benzer şekilde zihinsel idmanlarla geliştirilebilen ayrı ve özelleşmiş yetilere bölünebileceğini savunan tarihsel yaklaşım.

Biyolojik, psikolojik ve yasal olgunluk evresine erişmiş, bireysel sorumluluk alabilme kapasitesine sahip insan.

Yetişkinlerin erken dönem çocukluk figürleriyle olan ilişkilerini ve bu ilişkilerin bugünkü zihinsel temsillerini değerlendiren yarı yapılandırılmış klinik görüşme.

Yetişkin bireylerin romantik ve yakın ilişkilerinde sergiledikleri, bebeklik dönemindeki bakım veren etkileşimlerinden köken alan içsel çalışma modellerine dayalı duygusal ve davranışsal bağlanma eğilimleri.